Bardzo ciekawą kwestie stanowi system wierzeń huculskich.
Jak we wszystkich systemach wierzeń religiach, leży wiara w istnienie dwóch rzeczywistości; tej uświęconej, sakralnej, czyli nadzmysłowego świata istot duchowych, jak i tej powszedniej tj. realnego świata zjawisk materialnych. Miedzy tymi światami istnieje nieprzekraczalna granica, przez którą przejść mogą tylko nieliczni. Jednak według religii chrześcijańskiej jest to możliwe w przypadku głębokich praktyk religijnych, ascezy, życia zakonnego. Dlatego to właśnie magia umożliwia zwykłym ludziom kontakt ze sacrum i tak zrodzili się czarownicy, wiedźmy, wróżbici. On byli pośredniakami między obydwoma światami.
W huculskim systemie demonologicznym szczególną rolę odgrywały siły przyrody.
Kosmos posiadał trójstopniową strukturę, dzielił się na niebo, ziemię i podziemię. Ten schemat wytworzył plejadę demonów funkcjonujących w każdej z tych sfer. Na co dzień każda z tych grup demonów żyła w swojej ściśle wyznaczonej przestrzeni jednak w określonych momentach cyklu słonecznego mogły one nawiązywać kontakty ze światem ludzi. W kulturze huculskiej demony można podzielić na trzy główne kategorie:
1.demony o nieziemskim pochodzeniu,
2.demony będące przekształconymi ludzkimi duszami,
3.ludzie obdarzeni cechami demonicznymi.
Wśród demonów o nieziemskim pochodzeniu główną rolę odgrywał CZART(czyli czort, złyj, ditko). Czart został stworzony przez Pana Boga na samym początku, był on jego towarzyszem, jednak gdy zbuntował się został wtrącony do piekła. Według innej wersji, inni czarci powstali z kropel wody, którą Ariidnyk myjąc ręce strzepną z rąk . zadaniem czartów było kuszenie, nakłaniane człowieka do grzechu, często usiłowały także zdobyć duszę ludzką posługując się najróżniejszymi podstępami. Często przybierały one postaci zwierząt Lu ludzi ze zwierzęcymi cechami takimi jak; ogony, rogi, kopyta. Przebywały w ustronnych miejscach z dala od cerkwi, najczęściej tam gdzie została popełniona jakaś zbrodnia, lub też w wirze powietrznym. Czart często walczyły z ludźmi o ich duszę, gdy wygrywały dusza stawała się ich własnością, jeżeli jednak zdażało się im przegrać wtedy stawały się sługami ludzi. Wielu bohaterów huculskich legend walczyło z czortami. Jednym ze słynniejszych postaci występujących w przekazach huculskich, któremu udało się pokonać czorta był Oleksa Dobosz. W nagrodę za zwycięską alkę z czortem otrzymał on dar nieśmiertelności od Pana Boga.
Pozaziemskie pochodzenie miał także LETUN, latawiec, latawica. Występował on najczęściej w postaci latającej gwiazdy. Gdy przypierał postać ludzką stawał się niezwykle piękną dziewczyną albo urodziwym młodzieńcem. Swoje ofiary rozkochiwał on w sobie, doprowadzał je do szaleńczej miłości. Jednak jego ofiary na skutek fizycznego obcowania z tym demonem traciły siły i umierały. Aby uchronić się przed latawcem należało nosić przy sobie czosnek, a widząc spadającą gwiazdę wypowiedzieć odpowiednie zaklęcie, które uniemożliwi mu przyjęcie ludzkiej postaci.
Kolejna demoniczną postacią był CZUHAJSTYR, leśny duch, leśny człowiek przebywający w górach. Były to demony wywodzące się z ludzi na których rzucono specjalne zaklęcia. Był niezwykle wysoki, wzrostem przewyższał najwyższe drzewa, a jego ciało pokryte był długim włosem. Najczęściej ukazywał się ubrany na biało. Uwielbiał tańczyć i śpiewać. Napotkanych w lesie ludzi porywał do swojego tańca i dręczył tak długo, aż skonają. Miał też swoje zalety pomagał ludziom w prowadzeniu gospodarstwa, ratował zbłąkanych w górach. Jego pożywieniem były kobiece demony, które przed zjedzeniem porywał na pół.
